Dzielnica Wawer - Wacław Wojtyszko upamiętniony

Biuletyn Informacji Publicznej

Wacław Wojtyszko upamiętniony

Wersja do wydrukuWersja PDF
25.04.2014

Staraniem Społecznego Komitetu na rzecz upamiętnienia pamięci Wacława Wojtyszko, wawerskiego działacza społecznego i patriotycznego,  u zbiegu ulic Trakt Lubelski i Wacława Wojtyszki  stanął obelisk upamiętniający bohatera. Uroczystość odbyła się 24 kwietnia w  65. rocznicę Jego śmierci, obelisk odsłoniła  żona bohatera - Ewa Wojtyszko. W uroczystości wzięły udział osoby zaangażowane w przypominanie pamięci Wacława Wojtyszko, mieszkańcy dzielnicy oraz władze dzielnicy Wawer: burmistrz Jolanta Koczorowska, zastępca burmistrza Łukasz Jeziorski i radny Leszek Baraniewski.

Sprawa upamiętnienia postaci Wacława Wojtyszki toczyła się od 2008 roku. Wtedy zawiązał się komitet społeczny, składający się zarówno z  mieszkańców (reprezentował ich p. Marek Kowalski), jak i SP nr 109 im Batalionów Chłopskich  (w osobie Barbary Michałek).  Ostatecznie cała sprawa znalazła swój szczęśliwy finał w 2012 roku, kiedy to na sesji Rady m.st. Warszawy zapadła pozytywna decyzja o nadaniu imienia bohatera jednej z ulic w Wólce Zerzeńskiej – okolicy, gdzie żył i pracował .

Wacław (tego imienia używał) Wojtyszko urodził się 26.01.1903 roku w Dreglinie (woj. mazowieckie, pow. Ciechanów, gm. Glinojeck). Jako zaledwie 17-latek  został ochotnikiem w Bitwie Warszawskiej 1920 roku.  Mając 21 lat ( ok. 1924 r.) został nauczycielem w podwarszawskiej wtedy wsi  Borków. W zerzeńskiej szkole Wacław Wojtyszko prowadził drużynę harcerską, składającą się z 4 zastępów.

To wszystko trwało aż do września 1939 roku, czyli wybuchu  II wojny światowej. Już w pierwszych miesiącach okupacji hitlerowskiej Wojtyszko  nawiązał kontakt z organizacja podziemną – ZWZ (Związek Walki Zbrojnej), przekształconą potem w Armię Krajową. Otrzymał funkcję oficera organizacyjnego o pseudonimie „Wroński”. Obszarem jego działania był IV Rejon – pomiędzy Wawrem a Celestynowem, określany jako „Koralewo -Fromczyn”. Rejon ten wchodził w skład VII Obwodu AK o kryptonimie „Obroża”. Jego działalność była na tyle znacząca, że dowództwo uhonorowało go Krzyżem Walecznych.

W grudniu 1944 r. został wraz z grupą kolegów zatrzymany w okolicach otwockiego dworca przez patrol NKWD-UB, a następnie aresztowany i osadzony w miejscowym więzieniu. Była to jedna z wielu takich akcji, mająca na celu zastraszanie ludzi. Pomimo wielokrotnych przesłuchań i tortur nikt  nie przyznał się do swojej działalności. Wojtyszko opuścił ostatecznie więzienie po kilku miesiącach w lutym 1945 r. nierozpoznany jako działacz  i uznany za mało znaczącego  osobnika. Po wyjściu na wolność nie zaprzestał jednak swojej konspiracyjnej działalności. Nawiązał  kontakt z polskim rządem emigracyjnym w Londynie, któremu nakreślił sytuację polityczną w Polsce. Zabiegał też o pomoc  dla rodzin wcześniej aresztowanych  i więzionych kolegów. Nie mogąc pogodzić się z obserwowanym procesem sowietyzacji Polski po wojnie,  wstąpił do organizacji antykomunistycznej Wolność i Niezawisłość (WiN), która powstała w 1945 r, po rozwiązaniu AK. Tu został mianowany  komendantem Okręgu Otwockiego i działał pod pseudonimem „Baca”. Jego życie po wojnie to jedno wielkie pasmo tortur, krzywd i prześladowań od ludzi, którzy widzieli w nim wroga systemu. Ostatecznie w czasie procesu 38-osobowej grupy „Władysław Bałaj i towarzysze” został skazany na  5 lat za… „usiłowanie obalenia przemocą ustroju Polski Ludowej”.

Po jakimś czasie wyrok zawieszono ze względu na zły i ciągle pogarszający się  stan zdrowia, który był rzeczywiście tragiczny (odbite organy wewnętrzne i bezwładna ręka). Cieszenie się wolnością  było wielokrotnie przerywane pobytami w szpitalu  i leczeniem. To wszystko trwało do początku 1949 roku, kiedy to ostatni pobyt w szpitalu  zakończył się śmiercią w dniu 19 kwietnia 1949 roku (Warszawski Szpital Dzieciątka Jezus,  ul. Lindleya). Zostawił  młodą żonę Ewę z małym 2-letnim synem Maciejem.

 

 

Pokaż okno Facebooka przy fokusie
Pokaż okno newslettera przy fokusie

Newsletter

Aktualne informacje z Wawra prosto na Twój adres e-mail

Zapisz się

warszawa19115.pl
Pokaż okno Facebooka przy fokusie
Budżet - Wawer